ข้อควรทราบ เมื่อใช้ชุดตรวจเชื้อ HIV ด้วยตัวเอง

By | กันยายน 12, 2019

นับเป็นเรื่องที่ดีในการป้องกันและลดการแพร่กระจายเชื้อเอชไอวี จากการที่กระทรวงสาธารณสุขได้ออกประกาศเรื่อง ชุดตรวจที่เกี่ยวข้องกับการตรวจคัดกรองการติดเชื้อเอชไอวีด้วยตนเอง พ.ศ. 2562 ซึ่งนับเป็นเรื่องที่ประชาชนในสังคมให้ความสนใจเป็นจำนวนมาก อย่างไรก็ตาม มีการตั้งคำถามเกี่ยวกับการตรวจการติดเชื้อเอชไอวีด้วยวิธีดังกล่าวอย่างมากมายถึงความแม่นยำ ความปลอดภัย และข้อควรระวัง หรือควรรู้อะไรบ้างที่เราจำเป็นต้องรู้หรือทำความเข้าใจ หากมีชุดตรวจคัดกรองการติดเชื้อเอชไอวีด้วยตนเองหรือ HIV Self Testing (HIVST) ที่ผ่านการรับรองจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อ.ย.) วางขายในท้องตลาด เพื่อเพิ่มทางเลือกในการคัดกรองการติดเชื้อแทนที่จะต้องไปตรวจที่ รพ เท่านั้น

นพ.ธเรศ กรัษนัยรวิวงค์ เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) กล่าวว่า การอนุญาตให้ประชาชนเข้าถึงการตรวจคัดกรองการติดเชื้อเอชไอวีด้วยตนเองในครั้งนี้เป็นมาตรการหนึ่งที่ช่วยเรื่องการยุติปัญหาเอดส์โดย อย.ได้ออกประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง ชุดตรวจที่เกี่ยวข้องกับการติดเชื้อเอชไอวี (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2562 และประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง ชุดตรวจที่เกี่ยวข้องกับการตรวจคัดกรองการติดเชื้อเอชไอวีด้วยตนเอง พ.ศ. 2562 ซึ่งประกาศลงในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ 9 เม.ย. 2562 และมีผลบังคับทันที

 

 

ข้อดีของ ชุดตรวจเชื้อ HIV ด้วยตัวเอง

การมีชุดตรวจเชื้อ HIV ด้วยตัวเอง ทำให้ผู้ที่มีความเสี่ยงสามารถตรวจหาเชื้อได้อย่างรวดเร็ว เนื่องจากการวินิจฉัยแต่เนิ่นๆ จะช่วยลดความกังวลใจ ไม่ปล่อยให้ตัวเองมีอาการ หรือพบการติดเชื้อในระยะที่ทำการรักษาลำบาก ยิ่งตรวจพบได้รวดเร็ว ยิ่งรักษาและดูแลรางกายได้ง่าย อยู่ร่วมกับคนในสังคมได้ตามปกติได้ ผู้ที่มีพฤติกรรมเสี่ยงต่อการรับเชื้อเอชไอวียังสามารถหาซื้อ ชุดตรวจ HIV ได้ตามร้านขายยาทั่วไป สร้างพฤติกรรมการตรวจให้เข้าถึงง่ายและไม่อายที่จะตรวจหาเชื้อ นอกจากนี้ถ้าผู้รับการตรวจติดเชื้อเอชไอวี จะทำให้ได้รับการรักษาที่ถูกต้อง รวดเร็ว ได้รับทราบข้อมูลในการดูแลสุขภาพให้แข็งแรง รวมถึงเทคนิคในการเสริมสร้างภูมิคุ้มกันโรคเพื่อลดความเสี่ยงที่จะทำให้ระบบภูมิคุ้มกันถูกทำลายจากการติดเชื้อไวรัสเอชไอวีและนำไปสู่ผู้ป่วยโรคเอดส์เต็มขั้น

 

ข้อควรทราบ เมื่อใช้ชุดตรวจเชื้อ HIV ด้วยตัวเอง

การตรวจหาเชื้อ HIV ด้วยตัวเอง นอกจากจะมีข้อดีในหลายๆด้าน แต่ผู้ที่ต้องการตรวจจำเป็นต้องทำความเข้าใจวิธีการใช้ วิธีอ่านค่าอย่างละเอียด เพื่อให้ได้ผลที่ใกล้เคียงกับความจริงให้ได้มากที่สุด ทำความเข้าใจว่า ระยะ window period คืออะไรและมีความสำคัญอย่างไร ในกรณีที่ใช้เครื่องตรวจไม่ถูกต้อง เช่น อ่านค่าจากชุดตรวจผิด ใช้ตรวจผิดเวลา หรือแม้กระทั่งการตรวจเพียงครั้งเดียว อาจไม่สามารถยืนยันผลการตรวจได้แน่ชัด 100% นอกจากนี้การตรวจเองโดยไม่ได้รับคำแนะนำจากแพทย์ หรือผู้เชี่ยวชาญ ยังอาจทำให้เกิดผลกระทบทางจิตใจมากขึ้นไปด้วย หากใช้ชุดตรวจดังกล่าวแล้วพบว่ามีปฏิกิริยา (reactive) ต้องได้รับการตรวจยืนยันการวินิจฉัยการติดเชื้อเอชไอวี จากหน่วยบริการที่สามารถตรวจยืนยันวินิจฉัยได้อีกครั้งหนึ่งเสมอ ไม่ควรตรวจเองเพียงครั้งเดียวแล้วเข้าใจว่าตัวเองติด/ไม่ติดเชื้อไปเอง เพราะชุดตรวจเป็นการตรวจสอบเพียงเบื้องต้นเท่านั้น